MOTYWY I CELE HEJTERA / STALKERA 

MOTYWY I CELE HEJTERA / STALKERA


W literaturze amerykańskiej wskazuje się na szereg motywów jakimi kierują się sprawcy przemocy psychicznej, fizycznej, werbalnej. Podkreśla się, iż hejt / stalking zaczyna się dość niewinnie, z czasem przeradza się w coraz to bardziej uciążliwe i agresywne zachowania, często proporcjonalnie do braku działań organów ścigania i przyzwolenia środowiska. Wstępem do stalkingu może być hejt, a frustracja hejtera może przerodzić się w realne działania i wylew agresji zarówno w świecie rzeczywistym jak i wirtualnym, szczególnie wtedy, kiedy hejter jest osobą z naszego otoczenia lub próbuje nią być. 

STALKING  jest przestępstwem skomplikowanym, godzącym w szereg dóbr osobistych, z szerokim wachlarzem działań oraz motywów. O motywach stalkingu m.in. na tle zaburzeń psychicznych oraz klasyfikacji według typów stalkerów przeczytasz w dziale poświęconym przestępstwu stalkingu: STALKING - CZYM JEST?

W tym dziale opis motywów hejtu, które mogą być też podłożem i motywacją dla stalkera, który dąży do odbudowania lub zbudowania jakiejś relacji, której celem jest bliskość - dąży do spotkania, do zbliżenia, także emocjonalnego, gdzie na dalszym etapie często pojawia się przemoc słowna, tj. obelgi i wulgaryzmy, szczególnie w sytuacji odrzucenia przez swoją ofiarę lub dla którego celem działań od samego początku jest przemoc, zastraszenie, zaszczucie ofiary i chęć wyrządzenia licznych szkód na różnych płaszczyznach życia poszkodowanego. Zachowania te napędzają bardzo silne emocje i adrenalina.

Zarówno hejt jak i stalking mogą być przemyślanym działaniem, obliczonym na osiągnięcie konkretnego efektu. Cel takich działań można rozpatrywać poprzez określoną realizację potrzeb hejtera/stalkera np. zarobienie pieniędzy, pogrążenie, pozbycie się konkurencji, potrzeba usunięcia napięcia w związku z poczuciem niesprawiedliwości, ale o tym wszystkim przeczytasz poniżej.


MOTYWY I CELE



1.  KOMPLEKSY


A.               Kompleksy wywierają silny wpływ na zachowanie jednostki i wyrażają się w dążeniach, obawach, postawach wobec otoczenia, reakcjach nerwicowych. Twórca psychoanalizy, Zygmunt Freud, uważał, że pewne powszechne kompleksy (np. kompleks Edypa, kompleks kastracji) każdy człowiek musi przejść i je w jakiś sposób rozwiązać, dzięki czemu kształtują się pewne cechy osobowości – zarówno konstruktywne jak i patologiczne. Oznacza to, że sam kompleks (w rozumieniu Freuda) nie jest objawem patologii, ale normalnego rozwoju osobowości. Kompleksy miały tworzyć się w relacjach międzyludzkich w okresie wczesnego dzieciństwa. 


Alfred Adler,  austriacki psychiatra, psycholog i pedagog, twórca psychologii indywidualnej opisał pojęcie kompleksu niższości - Teorię dążenia do przewagi i mocy. Według Adlera człowiek od wczesnych lat dzieciństwa przeżywa – z powodu swoich braków – poczucie małej wartości, które kompensuje dążeniem do przewagi i mocy nad innymi. Ta świadomość własnych braków oraz potrzeba kompensacji wpływa na kształtowanie się jeszcze w dzieciństwie indywidualnego planu życiowego, który wyznacza ideały i kierunki działania jednostki, jak również kształtuje osobowość tej jednostki. Zadaniem wychowania jest udzielenie jednostce pomocy w harmonizowaniu jej rozwoju: w przezwyciężaniu zarówno poczucia małej wartości, jak dążenia do przewagi nad innymi (poprzez chęć sprawowania kontroli nad innymi; postrzeganie innych w niższych kategoriach; stawianie swoich celów, ambicji i norm ponad innymi), co zresztą z trudem się udaje. Szczególnie wartościowym terenem kompensacji poczucia małej wartości może być działalność społeczna, w której jednostka ma szansę wykazać swoją wartość.


B. Jak kompleks niższości przejawia się w praktyce hejtu oraz stalkingu? 


Hejter/Stalker ratuje sam przed sobą - swoje poczucie niższości, swoje poczucie małej wartości, tłumaczy przed sobą swoje porażki (w porównaniu do innych, znanych mu osób) - poprzez użalanie się nad sobą, współczucie sobie, obwinianie siebie, tłumaczenie porażek czynnikami zewnętrznymi, przenoszenie odpowiedzialności na magiczne czynniki (los, przeznaczenie, wiarę w bóstwa, ezoterykę, numerologię, wróżby i czary, runy etc.). W związku z tym często tłumaczy sobie cierpienie siłą wyższą, wyższym sensem (np. po burzy przychodzi słońce), pasmo klęsk ma głębszy duchowy sens, jest po to, by w przyszłości było mu lepiej - ale nie może być lepiej bez cierpienia - a to powoduje u takiej osoby powstanie przekonania, że jest ona WYBRAŃCEM, którego los się odwróci. W ten sposób powstał koncept martyrologiczny, który dał nadzieję, że samo bycie "wybrańcem" spowoduje kiedyś rzekome odwrócenie losu.

Wszystkie osoby sukcesu, które według wiedzy i myśli hejtera/stalkera nie "odcierpiały tego co im się należy / nie odcierpiały swojego" stoją w sprzeczności z opisaną przez niego teorią, nie potwierdzają narracji hejtera/stalkera, co stawia go na pozycji kolejnej porażki - tj. błędu w jego myśleniu i postrzeganiu świata zewnętrznego. 

Jego usprawiedliwianie się siłą wyższą nie znajduje zastosowania u osoby, która osiągnęła w jego mniemaniu sukces, osiągnęła coś co mu się należy - ale bez poniesienia srogiej porażki, bez cierpienia, to powoduje chęć zniszczenia takiej osoby i pokazania jej jak powinna wg. hejtera/stalkera wyglądać droga do sukcesu. W ten sposób przegrany staje się wygranym. Ten, kto przegrywa (hejter/stalker), w późniejszej narracji i swoim mniemaniu okazuje się wielkim zwycięzcą, który chce udowodnić i pokazać za wszelką cenę swojej ofierze jak powinna wyglądać droga na szczyt. Nie chce być zapomniany, bo historia pamięta i opisuje tych, co wygrali i osiągneli sukces.


CEL: ukaranie swojej ofiary, zniszczenie osoby, która w mniemaniu hejtera/stalkera osiągnęła szeroko rozumiany sukces na różnych płaszczyznach życia, którego on nie osiągnął poprzez np.:

- odebranie zasobów, jakie zgromadziła - np. odpowiednia pozycja zawodowa, kwalifikacje zawodowe, wykształcenie, umiejętności (np. znajomość języków obcych, umiejętność jazdy konnej, gry w golfa etc.), podnoszenie kwalifikacji zawodowych, sieć kontaktów, czerpanie profitów ze swoich osiągnięć (np. zakup lepszego samochodu, wakacje w odległych krajach, zakup domu etc.)

- odebranie pozycji zawodowej/ społecznej / rodzinnej, jaką osiągnęła -  chęć zniszczenia jej dobrego imienia, ośmieszenie, poniżenie, szkalowanie, zdyskredytowanie etc.



2. INDYWIDUALNA ZEMSTA


A.               W jednym z tekstów autorstwa Thane Rosenbaum opublikowanych na łamach NY Timesa (Justice? Vengeance? You Need Both.) w lipcu 2011 roku, odnoszącego się do masakry norweskiej, prof. Rosenbaum stawia kontrowersyjną tezę, że w społeczeństwie istnieje potrzeba zarówno sprawiedliwości jak i zemsty. 

Jak zauważa prof. Rosenbaum, ciężko jest jednak przyznać, że zemsta jest czymś potrzebnym, czymś co realizuje poczucie sprawiedliwości. Nauczono nas przeciwstawiać te dwa pojęcia: zemsta jest zła, sprawiedliwość jest dobra. Zemsta jest działaniem z niskich pobudek, podczas gdy sprawiedliwość jest zasłużona. Zemsta jest indywidualna, sprawiedliwość jest działaniem w imię społeczności / państwa. W przypadku Breivika wielu będzie się zastanawiać, czy norweskie prawo było wystarczająco przewidujące i czy zniesienie kary śmierci oraz kary dożywotniego pozbawiania wolności nie było zbyt pochopne (najwyższa kara w Norwegii wynosi 21 lat pozbawienia wolności). Na to pytanie odpowiedzieć sobie muszą oczywiście przede wszystkim sami Norwegowie. Procedura prawna jest więc tylko środkiem wymierzania sprawiedliwości, lepszym niż zemsta, gdyż chroniącym przed pomyłkami, jakie częściej się mogą zdarzyć, gdy ściganie i karanie sprawców pozostawiamy w rękach ofiar (w szerokim znaczeniu tego słowa). Nieadekwatność sprawiedliwości prawnej - tu postrzegana przez pryzmat prawa amerykańskiego i prawa norweskiego - jest jedną rzeczą, a jej całkowita porażka jest zupełnie inną. Ale w obu przypadkach pojawia się silna pokusa nielegalnej alternatywy, czyli zemsta, uważana przez społeczeństwo za prymitywną i barbarzyńską. Pomimo tego społecznego piętna - zemsta - czyli próba oddalenia od siebie poczucia bezsilności poprzez podjęcie działań wymierzonych przeciwko konkretnej osobie lub grupie osób,  jest tak naturalna dla gatunku ludzkiego jak miłość i pożądanie. 

W sztuce i kulturze, od dawna zemsta jest postrzegana jako wypłata dla publiczności - czy to w Hamlecie, którego jest motywem przewodnim, a dotyka / staje się udziałem tragicznych losów niemal każdego z bohaterów dramatu, świadczy o destrukcyjnym charakterze zawiści i chęci odpłaty, czy w "Gladiatorach" i innych filmach o podłożu historycznym. Szekspir analizuje ludzkie zachowania w różnych sytuacjach. Najbardziej interesują go momenty graniczne, kiedy człowiek stawia na szali wszystko, całe swoje życie. Tak jest z Hamletem. Bohater czuje się zobowiązany do dokonania zemsty, co powoduje, że Hamlet jest samotny pod każdym względem. Na koniec los zrządza śmierć wielu osób. Ma to być konsekwencją zemsty i podążania ścieżką zbrodni. Dramat opowiada o śmierci, zemście, namiętności, zdradzie i wynikających z nich wielkich napięciach psychicznych. Szekspir w Hamlecie ukazuje je bez jednoznacznych ocen, nie przedstawia nam jasnych definicji i prostych rozwiązań. Ukazuje różne drogi i różne wybory – i związane z nimi ból i cierpienie. Problemy egzystencjalne księcia Hamleta wynikają poniekąd stąd, iż nie potrafi on – z początku przynajmniej – zaakceptować owej dwoistości i tego, że człowiek nie jest jedynie dobry, że jest jednak w swojej konstrukcji ułomny i skłonny do pomyłek. Idealizm księcia w zderzeniu z rzeczywistością musi przegrać. Jednym z mechanizmów regulacyjnych jest indywidualna zemsta wyrażona pod postacią ekspozycji negatywnych emocji / treści / spostrzeżeń wymierzonych w tego, który dokonał odrzucenia / odniósł zwycięstwo. 


B. Jak indywidualna zemsta przejawia się w praktyce hejtu oraz stalkingu? 


Hejter/stalker ma iluzję odzyskania sprawczości - ma poczucie, iż jego ofierze:

- tak łatwo nie pójdzie / niech nie myśli sobie, że pozwoli jej na to, żeby poczuła się bezkarnie (w jego mniemaniu), 

- chce by jego ofiara zapłaciła za to, co zrobiła (np. za porzucenie byłego partnera, brak odwzajemnionych uczuć, brak zwrócenia uwagi, odrzucenie),

- chce by jego ofiara zapłaciła za to, co osiągnęła (szeroko rozumiany sukces - np. kolejne umiejętności, wykształcenie, pracę, pozycję społeczną, sieć kontaktów, szczeble zawodowe, pozycję rodzinną, rzeczy materialne, majątek, szczęście i spokój, wygląd - zadbana, wysportowana, szczupła sylwetka etc.). 


Konsekwencją tego jest podejmowanie aktywnych działań wymierzonych w ofiarę, co ma na celu odzyskanie kontroli nad relacją, ingerencja w życie ofiary, panowanie nad nim. Aktywność, czyli wszelkie próby podejmowania działań mają na celu obniżenie napięcia między własną, subiektywną definicją poczucia wartości hejtera/stalkera, a redefinicją narzuconą przez zaistniałą sytuację, co powoduje poprawę samopoczucia sprawcy. 

Osoba pokrzywdzona, którą za cel obrał sobie sprawca ma poczuć się tak samo źle jak i on lub gorzej niż on. Wtedy w percepcji hejtera/stalkera stanie się zadość sprawiedliwości. Wszyscy mają w jednakowy sposób odczuwać ból i cierpienie, dyktowane przez sprawcę. Jeżeli ofiara będzie cierpieć to dostanie cenną lekcję i naukę od agresora, jednak ma to jedynie walor emocjonalny, a nie edukacyjny czy merytoryczny jak myśli hejter/stalker. Prowadzi to do pewnego paradoksu, bowiem agresor kolejny raz może stać się ofiarą swojego działania, a jego zemsta wcale nie musi przynieść oczekiwanego rezultatu (np. przykre komentarze w mediach społecznościowych osób publicznych, wcale nie muszą ich dotykać, tak jak myślą sobie często anonimowi komentatorzy, udzielający reprymendy, nagany, skarcenia czy upomnienia, ponieważ osoba z realnym poczuciem własnej wartości nawet nie zauważy próby jej zdyskredytowania przez słabą jednostkę, często anonimową, która tylko wzbudzi litość i współczucie, a nie oczekiwany efekt i skutek w postaci obniżenia napięcia, które to może jeszcze ulec spotęgowaniu poprzez ignorancję i spowodować większe cierpienie i karę po stronie hejtera/stalkera, którego wartość ulegnie dalszemu obniżeniu w jego oczach, bowiem nie zostanie zauważony i doceniony). Oczywiście sytuacja wygląda zupełnie inaczej, kiedy anonimowe porady przeradzają się w groźby oraz czyny i akty przemocy, a brak reakcji może spowodować w rozumieniu hejtera/stalkera przyzwolenie na dalsze działania oraz wzrost agresji i przemocy.


Indywidualna zemsta to również sytuacja, w której hejt/stalking pojawia się jako efekt poczucia tego, że komuś się udało to, co nie udaje się komuś innemu. Wówczas rodzi się potrzeba wyrównania rachunków za taki stan rzeczy, której zadaniem jest obniżenie napięcia, zaspokojenie poczucia sprawiedliwości oraz poczucia małej wartości sprawcy. 

Osobie pokrzywdzonej powodzi się lepiej, robi karierę lub zdobywa zasoby będące poza zasięgiem sprawcy. Miejsce poczucia krzywdy zajmuje poczucie braku sprawiedliwości (np. "czemu on tak dużo zarabia, a ja nie? przecież jestem tak samo dobrym specjalistą", "dlaczego on jest taki popularny, a ja nie?", "czemu on dostaje awans, a ja nie?", "dlaczego to z nim się umówiła, a nie ze mną?", "dlaczego to on został .... np. lekarzem, a nie ja?", "gdybym ja miał to co on....., to też bym mógł...." etc.). To błędne przekonanie tworzy mentalność hejtera/stalkera, w której musi on przekierować swoje napięcie na zewnątrz. 


Najlepiej i najboleśniej dla przyszłej ofiary zadziała odebranie jej części zasobów, tych które odróżniają ją od tego, w którym to napięcie powstaje. Pojawia się mechanizm, który tłumaczy sprawcy sens i cel jego działań, motywuje go do dalszych czynów poprzez wyjaśnianie sobie, iż ofierze się nie należy to co ma, nie zasługuje na to co ma, zdobyła to w sposób nieuczciwy/ podstępny/ oszukańczy. Według hejtera/stalkera należy odebrać jej to co jest przedmiotem nieuzasadnionej zdobyczy, czyli np. pozbawić ją odpowiedniego poziomu bogactwa, władzy, popularności, wykształcenia (możliwości jego podnoszenia), pozycji zawodowej, pracy, znajomości, wpływów, sieci kontaktów, zasobów społecznych, przedmiotów materialnych, szczęścia i spokoju, a nawet życia etc. 

Gratyfikacją za zemstę jest zysk wynikający z poczucia posiadania racji, czy też sprawczości, wyrównania rachunków w obronie poczucia własnej wartości, "wyjścia z twarzą", jednak nie spowoduje to faktu, że hejter/stalker otrzyma namacalne korzyśc i umiejętności, które odebrał swojej ofierze.



3. ZAZDROŚĆ I ZAWIŚĆ


Zazdrość, Edvard Munch, 1907.


A.               Zazdrość - jest uczuciem pojawiającym się w sytuacji frustracji, gdy znany jest obiekt zaspokajający potrzebę i osoba posiadająca ten obiekt. Zazdrość jest uważana zazwyczaj za uczucie negatywne, choć w łagodnej formie może być np. bodźcem do pozytywnej konkurencji i realizacji własnych aspiracji. To, że komuś czegoś zazdroszczę może mnie motywować do podniesienia własnych kwalifikacji, dorównania mu - rozumianego jako zdobycie nowych umiejętności, wiedzy lub zasobów. W chrześcijaństwie jest jednym z siedmiu grzechów głównych.

Zawiść - jest uczuciem znacznie silniejszym niż zazdrość, polegającym na odczuwaniu silnej niechęci lub wrogości w stosunku do osoby, której czegoś się zazdrości. Zawiść może występować w sytuacjach, gdy osobiste cechy, posiadane przedmioty lub osiągnięcia nie dorównują ich poziomowi / jakości u innych osób. Zawiść zakłada istnienie kompleksu niższości. Zawiść polega na pożądaniu czegoś, co należy do drugiej osoby. Ma cel destrukcyjny, którym jest dyskredytacja podmiotu zawiści czy też zepsucie mu reputacji. Motywatorem działania staje się wówczas chęć pozbawienia kogoś tego, czego samemu nie możemy posiadać. Zawiść zawsze zakłada istnienie władzy, którą pragnie się zdobyć lub pozbawić jej inną osobę.


Przykład 1: Kiedy cierpimy dlatego, że nasz partner poszedł gdzieś w towarzystwie kogoś innego, możemy być / czuć się zazdrośni czy zawistni? Zazdrośni, jeśli cierpimy dlatego, że brakuje nam czasu na wyjście razem z partnerem/ brakuje nam partnera w domu (np. wyszedł z kolegami) / chcielibyśmy w danej chwili też się zrelaksować, a nie np. pracować. Zawistni, jeśli przyczyną naszego cierpienia jest przekonanie, że partner wolał towarzystwo innej osoby od naszego (np. innej kobiety/ innego mężczyzny).

Przykład 2: Zazdrość: kiedy mój kolega posiada samochód - oznacza to, że i ja taki mogę mieć. Powinienem skupić się na motywacji i drogi do osiągnięcia swojego celu / marzeń. Zawiść: kiedy mój kolega posiada samochód, którego mu zazdroszczę, co powoduje u mnie cierpienie, pojawienie się poczucia niższości - oznacza to, że w mojej ocenie osiągnął cel w sposób nieuczciwy, zabrał / odebrał przedmiot komuś innemu, w jaki sposób mogę się zemścić lub odebrać mu przedmiot nieuzasadnionej zdobyczy? Co mogę zrobić, aby tak jak ja poczuł się gorzej i cierpiał?


B. Jak zazdrość i zawiść przejawiają się w praktyce hejtu oraz stalkingu?


Podobnie jak w podanych powyżej przykładach hejter/stalker uznaje, że życie jego ofiary jest usłane różami, że to wyłącznie szczęście i zabawa, a aktywność zawodowa to wyłącznie pasmo sukcesów. Hejter/stalker wypiera wszystko to, co jest negatywne i związane z obiektem jego pożądania czy rywalizacji - np. pasmo porażek, przez które musiał przejść ktoś, by zdobyć określony zawód / fortunę / doświadczenie / ścieżkę nauki lub ciężką pracę i poświęcenie jakie musiał włożyć w uzyskanie swojej pozycji zawodowej / społecznej - np. przez lata ciężkiej nauki, pracy, rezygnację z imprez i przyjemności, regularne wspinanie się po szczeblach kariery naukowej lub zawodowej (kończenie kolejnych, określonych szkół z odpowiednimi wynikami, praca na różnych szczeblach etc.).

Ważnym elementem wspólnym dla negatywnego napięcia powstającego u hejtera/stalkera jest definiowanie poczucia własnej wartości poprzez fakt posiadania rzeczy/ obiektu/ umiejętności. Hejt i stalking stają się metodami kompensaty, która ma dać mu to do czego dąży lub co chce posiadać, a czego nie jest w stanie uzyskać. Hejter/stalker karmi się iluzją, że przedmiot / rzecz / obiekt / kompetencje jest w stanie odebrać innej osobie, co prowadzi do utraty energii i nie przynosi porządanego rezultatu. Powstaje wtedy jedna z najgorszych możliwych sytuacji: lose - lose, gdzie w efekcie działań hejtera/stalkera przegrywają obie strony.


Sprawca  (hejter/stalker) dąży do:

- odebrania swojej ofierze pieniędzy
(majątku), rozpoznawalności (popularności, sławy, talentu), pozycji społecznej (pracy, wykształcenia), relacji (sieci kontaktów, znajomości, przyjaciół, rodziny), sukcesu (określonych zasobów, umiejętności, zawodu), zainteresowania innych osób - osobą ofiary, szczęścia i spokoju, a nawet do pozbawienia jej zdrowia lub życia.

- odrzucenia społecznego swojej ofiary,
ma ona stać się uboga, anonimowa, przeciętna, nieatrakcyjna, ma zostać odrzucona społecznie poprzez np. zwolnienie z pracy, wykluczenie z danego środowiska, a ma to być karą za jej osiągnięcia, które są przedmiotem zazdrości, w negatywnym aspekcie i zawiści.

Obiekt ataku
hejtera/stalkera osiągnął lub zdobył coś co należy się sprawcy, na co nie zasłużył, jest pyszny, wywyższa się, zdobył coś do czego nie ma predyspozycji, talentu, umiejętności. Osiągnął w świecie materialnym takie wyniki, które w prymitywnym środowisku hejtera/stalkera są traktowane za bardziej wartościowe od innych. Osoby które znajdują się wyżej na drabinie sukcesu irytują tych, którym lenistwo nie pozwoliło na osiągnięcie podobnych rezultatów. Ofiara hejtera/stalkera (w jego mniemaniu) nie zasługuje na sukces, nie ma odpowiednich umiejętności, wiedzy, talentu, intelektu, żeby konsumować to do czego w życiu doszła, dlatego należy jej to odebrać. Ludzie prymitywni nie są w stanie przyznać sami przed sobą, że nie byli w stanie osiągnąć tego, co osoba, którą prześladują.



4.  NEGATYWNE POSTRZEGANIE WŁASNEJ OSOBY


Hejt/stalking
może być podyktowany brakiem akceptacji dla własnej osoby. W tym przypadku znamy źródło hejtu/stalkingu, mechanizm powstania - wiemy, że jest on wynikiem problemów samego hejtera/stalkera, poprzez wyparcie pozytywnych cech swojej osobowości, a nie tych, którzy stali się celem jego ataków.  

Przykład:
Hejter/Stalker ma wypartą dumę, więc nie będzie się chwalił swoimi osiągnięciami, nie ma rzeczy, które by zrobił i z których byłby dumny. Spotyka na swojej drodze osobę, która nie ma wypartych cech osobowości i chętnie chwali się swoimi osiągnięciami, dzieli się swoim doświadczeniem, udziela porad (np. na szkoleniach, konferencjach, spotkaniach).
W
hejterze/stalkerze będzie rosło poczucie frustracji, negatywne napięcie, czego skutkiem będzie przekierowanie swojego napięcia na zewnątrz - na swoją potencjalną ofiarę.
Hejter/stalker będzie chciał dać lekcję, zwrócić uwagę, iż takie zachowanie stanowi element lansu, parcia na szkło, jest niewłaściwe, złe, nie jest tolerowane i osoba ta powinna zostać ukarana (w jego mniemaniu), do czego użyje całej palety narzędzi, aby osiągnąć swój cel, np.:
- SZYDERSTWA, OŚMIESZENIA, WYKPIENIA, ZNIEWAGI, SZKALOWANIA, OBRAŻANIA, SZKODZENIA, ZDYSKREDYTOWANIA, ZASTRASZANIA etc. danej osoby.
W ten sposób wypiera brak akceptacji dla samego siebie. 


Hejter/stalker przy porównaniu siebie z każdą osobą odnoszącą sukces uświadamia sobie, że sam sukcesu nie odniósł, co w konsekwencji prowadzi do pojawienia się wielu negatywnych emocji wymierzonych w samego siebie: żalu, zawodu, rozczarowania, które to usuwa na zewnątrz, bowiem w innym przypadku musiałby prześladować samego siebie.
Nie jest w stanie przyznać sam przed sobą, że nie był w stanie osiągnąć tego, co osiągnął autor sukcesu, którego prześladuje.




5. CHĘĆ
ZWRÓCENIA UWAGI


Jak chęć wywołania wrażenia, zainteresowania, zwrócenia uwagi przejawiają się w praktyce hejtu oraz stalkingu?


Kolejną z motywacji hejtera/stalkera jest próba zwrócenia na siebie uwagi lub dostrzeżenia go przez obiekt jego westchnień, czy adoracji lub zwrócenia uwagi grupy społecznej, w obrębie której funkcjonuje.

Celem może być zyskanie popularności w danej grupie / społeczności (np. grupie uczniów, społeczności akademickiej, zawodowej, danego środowiska etc.), co przekłada się na sympatię otoczenia, dojście do władzy, bycie autorytetem, akceptację działań społecznie szkodliwych. Hejter/stalker bardzo często wyśmiewając swoją ofiarę, chce zbudować wokół siebie poczucie respektowania jego osoby (poprzez np. ośmieszanie konkurentów), liczenie się z jego zdaniem (a nie zdaniem jego konkurenta / ofiary), co powoduje wzrost poziomu akceptacji jego osoby, jego czynów, poparcie jego pomysłów i w jego mniemaniu może uplasować go na upragnionej pozycji lidera.


Przykład:

Tego typu zachowania są najbardziej popularne oraz widoczne w serwisach i portalach internetowych (np. YouTube), gdzie patologiczne lub negatywne zachowania przyciągają większą publiczność, co przekłada się na liczbę obserwujących i korzyści materialne. Niedawne publikacje internetowe opisywały jeden z popularnych kanałów, który miał nawoływać do dyskryminacji, hejtu i obrażania określonych grup osób poprzez kontrowersyjne filmy jakie zamieszczał jego autor w sieci. Kolejnym przykładem na tego typu zachowania mogą być wszelkiego rodzaju media plotkarskie, które karmiąc się negatywnymi informacjami o "osobach publicznych" generują w ten sposób większą rozpoznawalność swojej marki, sprzedaż i zyski. 

W tych mechanizmach hejt/stalking staje się skutecznym narzędziem do budowania własnej rozpoznawalności, co przekłada się na liczbę sprzedanych czasopism, odsłon portalu i realne zyski. 

Obecnie ten trend zapoczątkowany przez wielu youtuberów, blogerów, "dziennikarzy" licznych portali internetowych, jest kopiowany i powielany przez innych ludzi (często anonimowych) / obserwatorów / czytelników / społeczeństwo co powoduje, że hejt/stalking zyskuje swoich adoratorów w realnym, rzeczywistym świecie i dotyka coraz to więcej pojedynczych jednostek, niezwiązanych z mediami .


Dlaczego tak jest?

Negatywne odniesienie się do zasobów innej osoby jest jedynym sposobem zdobycia popularności (upragnionej pozycji) przez podmioty, które nie posiadają żadnych własnych zasobów, które mogą im przynieść np. rozpoznawalność lub popularność, a co przekształca się na realne zyski i powodzenie. 

Odwołując się do cudzych wartości, osiągnięć i zasobów (tj. określonych umiejętności np. artystycznych, praktycznej wiedzy w rozwiązywaniu problemów, tworzeniu dzieł artystycznych, skomplikowanych grafik, śpiewu, tańca etc.), które przyciągają zainteresowanie osób nieprzeciętnym, wybijającym się ponad resztę, poziomem umiejętności poprzez negowanie, wyśmiewanie i krytykowanie ich hejter/stalker zdobywa popularność kosztem lub na popularności innych, co buduje określony system relacyjny. 

Podkreślenia wymaga, że część publiczności (społeczeństwa) nie jest zainteresowana takim rodzajem przekazu i negatywną komunikacją ponieważ uznaje go za prymitywny, pozbawiony wartości merytorycznej, nieetyczny itp., i nie będzie się identyfikowała z tego typu przekazem oraz budowała na jego podstawie społeczności. 

Pozostaje jednak druga grupa - ta, dla której taki przekaz jest atrakcyjny. Dlaczego? Ponieważ jest to grupa społeczna, która sama nie posiada własnych zasobów i nie potrafi do nich sięgnąć lub ich zbudować, czy też wybić się na nich. Jest to grupa, która nie posiada wartości, oglądu na świat, swojego zdania. Jej światopogląd napędzany jest przez bardzo prostą krytykę, dzięki której, osoba ta, może dowartościować się pisząc komentarz na portalu plotkarskim lub poniżając, ośmieszając, oczerniając w rzeczywistości inną osobę.



CZY CHCESZ BYĆ TAKĄ OSOBĄ?


Podsumowując, warto zastanowić się, czy chcesz dołączyć do grona prymitywnych osób opisanych powyżej, spróbuj sobie wyobrazić środowisko takich ludzi. Czy te osoby są dla Ciebie przykładem do naśladowania i autorytetem? Czy nie jest Ci wstyd wspierać i popierać tak prymitywne środowiska rodem z nizin społecznych, często bez wykształcenia, bez zainteresowań, za to z szeregiem kompleksów podyktowanych własnym poczuciem niższości, zazdrością, słabościami i lenistwem? Tak wygląda również środowisko społeczne mojego stalkera i mentalność jego adoratorów oraz naśladowców, którzy powielają anonimowo i w ukryciu pusto rzucane im hasła. Paniczny strach i wstyd (o ile taki jeszcze posiadają) nie pozwala im na podpisanie się pod szeregiem oszczerstw i gróźb, a dotyczy to również środowiska prawniczego, dla którego wzorcem są Ci prości ludzie.  Wystarczy wyszukać te osoby na portalach społecznościowych, aby mieć obraz tych obrzydliwych (również z zachowania) i zaniedbanych osób. Czy takim ludziom warto jeszcze współczuć, czy należy już tylko piętnować ich zachowania?

Wyobraź sobie obraz takiego społeczeństwa (ubiór, zachowania, makijaż, słownictwo, sposoby na spędzanie wolnego czasu), którego jesteś częścią, jeżeli stosujesz stalking i hejt w stosunku do innych osób! Opisane powyżej motywy mogą być również bodźcem dla innych przestępstw lub prowadzić do znacznie bardziej poważniejszych i tragicznych w skutkach czynów oraz ich konsekwencji dla znacznie większej ilości osób.


Więcej:
- Grzesiak M., Psychologia hejtu, 2017.
Ciccarelli Saundra K., White J. Noland, Psychologia, 2019.